-
Kusursuzluk: Arzulanan hayat hep daha ötede
-
Edebiyatçının bahçıvan olarak portresi
-
O paha biçilmez “Yarın başka bir gün olabilir” bilgisi
-
Virginia Woolf’tan yürüme ve yazma temrinleri
-
Hope Mirrlees: Bir masalla düzenin maskesini indiren yazar
-
Edebiyatın gizli odasında: Tavan Arasındaki Deli Kadın
-
Kaç Penelope var edebiyatın dolambaçlı yollarında?
-
Karşınızda Shakespeare’in kız kardeşi Judith
-
T.S. Eliot’un yüzüne sürdüğü o pek tuhaf yeşil pudranın sırrı
-
Orhan Pamuk: “Aşkın tarifinde, sebebini bilmemek de var”
Dave Eggers: “Şu kahrolası kitabı yazın, dünya sizi bekliyor!”
Öğretmen bir anne babanın oğlu olan büyük Amerikalı yazar Dave Eggers, kendi hayatından yola çıkarak yazdığı Müthiş Bir Dahiden Hazin Bir Eser adlı romanıyla Pulitzer’e aday olmuştu. Ne Nedir, Vahşi Şeyler, Hızımızı Tadacaksınız öteki önemli eserleri. (Hepsi Siren Yayınları’ndan çıktı.) Eggers, yazarlık dışında editörlük, dergicilik ve yayıncılık da yapıyor. Ve en önemlisi o, bir öğretmen. Kurduğu Valencia […]
Read MoreKafka’nın “yeraltı lezzetleri” çorbası
“Çek sarışını” Kozel’in Türkiye’de de üretilecek olması sebebiyle davet edildiğim Prag ve birkaç günlük seyahatim çok güzeldi. Fakat itiraf edeyim, Çek’lerin aşırı et tüketimi yüzünden şu sıralar yeme alışkanlıklarımı değiştirmeyi ciddi ciddi düşünüyorum. İlham kaynağım ise Prag’ın ayrılmaz parçası olan büyük yazar Franz Kafka. Aşağıda biraz Prag daha çok da Kafka var. Yeme içme alışkanlıkları, “bir […]
Read MoreKable’l-Dekadans, La Décadence, Postdecadence…
Dört haneli bir köy, rüyada görülen atlıların, karla birlikte onu yok etmeye gelmesini bekliyor… Bir profesör, üniversite binasının sessizliği içinde kendisi ile yıllanmış eşyalar arasında bir fark görmüyor… Robin Hood ruhlu bir hikâye satıcısı, hikâye yoksunluğu çeken insanlara, başka insanlardan aldığı hikâyeleri satıyor… Abu Mihran, herkesten birkaç kat daha iri bir diktatör ve üstünde artık […]
Read MoreAlice’in iPod’unu karıştırdım!
Alice 19. yüzyılda, muhafazakar Victoria dönemi İngilteresinde yaşamasaydı da bugüne ait biri olsaydı hangi şarkıları dinlerdi? Şarkıları seçerken iki kritere uydum. Bir, Alice’in anlatan şarkılar. İki, Alice günümüzde yaşasa sevme ihtimali olan şarkılar… Aralarında Jefferson Airplane’den Ask Alice gibi klasikler ve favori grunge grubum Alice in Chains’ten Would var. The Red Paintings ve Marilyn Manson […]
Read MoreEfkâr Karması / Arzum Uzun: UYUDUN MU?
Arzum Uzun tanıdığım en enteresan yazarlardan biri. Bu aralar maviyi deniyor olsa da kendisi benim için sarışın doğmuşlardan. Ortayı bulamayanlardan bir bakıma; komik, hüzünlü, hiperaktif, çalışkan, fazla zeki ve epeyce çatlak… Bu yüzden de sürprizli ve eğlenceli. Arzum’la “99 Yazı” röportajımız benim için zevkti. Onu zaman zaman buraya konuk etmek planlarım arasında, ne der bilmiyorum. […]
Read MoreSırasına tutunamayanların romanı: ÖLÜ REŞAT
Aslı Tohumcu yeni romanı Ölü Reşat’la önceki kitaplarından farklı bir izlek ve dille karşımıza çıkıyor. Daha önceki kitaplarında kadına yönelik şiddetle beraber gündelik hayatın üzerimizdeki şiddetini de konu alan yapıtlarıyla tanımıştık onu. Hayli sert ve depresif bir anlatımla okuyucuyu kucaklayan Tohumcu, bu bu sefer bambaşka bir uslupla geliyor. Gerginliği azaltılmış, ironisi tavan yapmış, fantastik öğelerin […]
Read MoreElif Şafak: “Yeni yılda tertemiz bir sayfa ihtimalini seviyoruz…”
Elif Şafak’la yenilenme ve dirilme arzumuzu tetikleyen ritüellerimizden, hayallerden, yaklaşan yeni yıldan, umuttan, çocukluktan, annelikten, kadınlık hallerinden hatta modadan, mutfaktan ve stilden söz ettik… Kadınca ve umutlu bir röportaj oldu. Başlayalım mı? “Hayalperest bir çocuk ve hayalperest bir genç kızdım. Şimdi de hayalperest bir kadınım” Yeni yıl yaklaşırken dilekler dilenir, bilhassa çocuklar çok hayal kurar. […]
Read More9 KİTAPLIK ZOR SORU: La Fontaine mi, Leyla Fonten mi?
Redhouse Kidz’in gizlediği nice esrardan biri olan Leyla Fonten epey enteresan bir şahsiyet. Meşhur fabl yazarı La Fontaine’ın torununun torununun torunu olmakla övünüyor! Ve tıpkı onun gibi hayvanlarla arası çok iyi. Evinde kediden kirpiye, köpekten fareye, kurbağadan örümceğe ne ararsanız var hatta balık, kuş ve sinek de… Tülin Kozikoğlu ve Sedat Girgin’in konuyla alakası nedir diye […]
Read MoreNilgün Belgün’den birkaç leziz çocukluk hatırası
Nilgün Belgün’le kitabımızın en gözyaşartıcı bölümleri babasına dair anlattıkları oldu. Anladığım kadarıyla, ikisi arasında çok kuvvetli, derin ama bir türlü ifade edilememiş bir sevgi vardı. Nilgün hep babası ona tatlı sözler söylesin, sarılsın, öpsün istemişti. Çocukken de, sonrasında da… Ama Atilla Bey’in katı, eğilip bükülmeyen karakterinden ötürü bu bir türlü olmamış, olamamıştı. Geçen hafta Atilla […]
Read MoreKENDİ GECESİNDE: İnci Aral’dan hayaletler sahilinde aşk
“Hayaletler sahili, diye mırıldandım… Sahil hayaletleri kucaklayıp benimser. Deneyimli ve sevecendir. Kısa bir sonsuzluk duygusu bağışlar onlara. Kimlikler gizlidir, gerçekler konuşulmaz. Hiçbir şey anlatılmaz. Herkes geçici, yüzler maskedir, birilerinin kendine dair bir şeyler söylemesini beklemenin anlamı yoktur. Ertesi sabah kesinlikle unutulur yaşananlar. Herkes dıştan görünen ve bilinen kimliğine, evine, işine döner. Bütün hikâyeler başka yerlerden […]
Read MoreMurat Gülsoy: “Beşir Fuat, bileklerini kesti, hissettiklerini gözlem olarak yazdı”
Ailesinden gelen genetik hastalığın tehdidi altında yaşayan ve bu yüzden günün birinde delirmekten korkan bir genç adam; Beşir Fuat… Kurtuluş için çareyi bileklerini keserek intihar etmekte buluyor. Ama büyük bir bilim âşığı olduğu için nasıl keseceğini bir yıl öncesinden uzun uzun planlıyor. Bir yıl boyunca herhangi bir hataya mahal vermemek için ince ince hesaplar yapıyor, […]
Read MoreNasıl yani! Edebiyatta ekonominin yeri var mı?
Thomas Piketty’nin beklenen kitabı Yirmi Birinci Yüzyılda Kapital çıktı. (İş Kültür Yayınları) Ben kitabı atlaya atlaya, daha doğrusu sadece edebiyat eserlerine referans veren bölümlerine göz atarak okudum. Okudum sayılmaz yani, karıştırdım. Ardından büyük romanları iktisatçıların gözüyle inceleyen Edebiyattaki İktisat geldi. (İletişim Yayınları) Gördüm ki edebiyat ve ekonomi birbirlerine o kadar da uzak disiplinler değilmiş… Roman dediğimiz […]
Read MoreZeki Müren’in yazdığı öykü: SICAK GÖZYAŞLARI
Zeki Müren 1950’lerde şarkıcılık ve oyunculuğun yanında gazeteciliğe de başlayınca Naci Sadullah, Peri Kızı dergisinde “Zeki Müren Bey Evladım” diye başlayan bir mektup yazarak kağıdı kalemi bir an önce bırakmasını tavsiye eder. “Sanat Güneşi” bunun üzerine Yeni Yıldız dergisine “Nazım Hikmet’in arkadaşı Naci Sadullah’a cevabımdır” diye başlayan bir mektup gönderir. Anlaşılan Nazım Hikmet’in arkadaşı olmak o tarihlerde bayağı […]
Read MoreOya Baydar kitabı, Zeki Müren sergisi
“Üç çeyrek asra yayılmış hüzün, acı, keder, heves, mutluluk, heyecan, haz anlarının şahitliğini; darbelere, kıyımlara, zorunlu göçlere, sürgünlere maruz kalmanın yorgunluğunu; bireysel ve toplumsal değişimlerde yaşanan hayal ve umut kırıklıklarını okumak, ince bir keder barındırmasının yanında insana kendi geçmişini de çağrıştırıyor.” Semih Büyü bu kez Oya Baydar’ın Can Yayınları’ndan çıkan “an’lar kitabını”, Yetim Kalacak Küçük […]
Read MoreSharmeen Obaid-Chinoy: “Dünyanın her yerinde kadınlar ölüyor”
Pakistanlı yönetmen Sharmeen Obaid-Chinoy’un kariyeri göz kamaştırıcı başarılarla dolu… Mesela Madonna’nın desteğiyle tanıtılan “Humaira: The Dreamcatcher” adlı belgeselde, kızlarını okula göndermeyen aileleri ikna çabasındaki feminist aktivist Humaira Bachal’ın hikayesini anlatıyordu. Pakistan’a ilk Oscar’ını kazandıran “Saving Face” filmindeyse yüzüne kezzap atılarak fiziken ve ruhen işlevsiz hale getirilmeye çalışılmış kadınların terapi süreçlerini ve hukuk mücadelelerini ele aldı. […]
Read MoreHAKAN GÜNDAY: “Yeter ki hayrete düşmeye hazır ol, meyilli ol, müsait ol”
Hakan Günday, günümüz edebiyatının en önemli kalemlerinden. Kinyas ve Kayra, Zargana, Piç, Malafa, Azil, Ziyan, Az ve Daha adlı romanların yazarı. Oyun yazarı olarak DOT Tiyatro’nun kadrosunda görev yapıyor ayrıca. Malafa’yı DOT için oyunlaştırmıştı, şimdilerde bir başka romanını uyarlıyor tiyatro sahnesine. Günday’ın ilgilendikleri arasında sinema da var. Daha doğrusu sinema onun romanlarının büyüsüne kapılmış durumda. […]
Read MoreEfkâr Karması / Zehra Çelenk: Esrar-ı aşk şarkıları
Senarist, yazar Zehra Çelenk tanımasam da etrafta olduğunu hissetmeyi sevdiğim insanlardan. Hem yakında tanışacağız sanırım, çünkü ilk romanı Ruhumun Aynası çıkmak üzere. Ocak sonu, şubat başı gibi raflarda olacak. Artemis Yayınları’ndan çıkan kitapla ilgili birkaç ön bilgi: Sıcak hikayesi, şeker mi şeker karakterleri ve inandırıcı diyaloglarıyla herkesin kalbini fetheden Ruhumun Aynası dizisinin romanı… Senarist Zehra Çelenk, Ruhumun […]
Read MoreKadınlar için karanlık zamanlar mı?
T.C. Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı’na bağlı KSGM (Kadın Statüsü Genel Müdürlüğü) verilerine göre, 2011-2013 arasında şiddete uğramış kadınların yüzde 92.5’u aile içi şiddet mağduru. Kadına yönelik şiddetle ilgili verilere baktığımızda ürkütücü rakamlar çıkıyor karşımıza. Acaba gerçekten öyle mi, yoksa bütün bu karanlık aslında ataerkil düzenin ciddi şekilde sarsıldığının ve kadınların hızla güç kazandığının göstergesi […]
Read MoreAyşe Düzkan: “Mutlu aile fotolarında şiddet, sömürü, mutsuzluk var”
Aile içinde şiddete uğrayanların medeni hallerine bakarsak… Resmi nikahlı eşinden şiddet gören kadın oranı yüzde 11.8, dini nikahlı eşinden şiddet gören kadın oranı yüzde 5.6. Hem resmi hem dini nikahlı eşinden şiddet gören kadın oranıysa yüzde 52.9’la tavan yapıyor. Ayrı yaşadığı eşinden şiddet gören kadınların oranı yüzde 1.0, boşandığı eşinden şiddet gören kadınların oranı yüzde […]
Read MoreBerrin Sönmez: “Kimse masum değil; hepimiz kadına şiddetin ortağıyız”
Aile içi şiddet gören kadınların yüzde 94.0’ı çalışmıyor, yüzde 6.0’ı çalışıyor. Soyal güvencesi olanların oranı yüzde 47, olmayanların oranı yüzde 53. Okuma yazma bilmeyenlerin oranı yüzde 33.5, ilkokul mezunu olanların oranıysa yüzde 29.3. kadınların öğrenim durumu arttıkça şiddete uğrama durumları da düşüyor. Üniversite mezunu olanlar toplamda sadece yüzde 2.8’lik bir bölümü oluşturuyor. “Kur’an, içinde ‘kadın […]
Read MoreAksu Bora: “Kadınların skandala değil, güçlenmeye ihtiyaçları var”
Aile içi şiddetin türüne bakıldığında yüzde 37’lik oranda fiziksel şiddet kullanıldığını görüyoruz. Ama daha yüksek oranlar da var: Yüzde 83.5’lik oranında psikolojik şiddet, yüzde 89.1 oranında ekonomik şiddet, yüzde 65.7 oranında sözel şiddet uygulanıyor. cinsel şiddet oranı yüzde 21.6. Ayizi Yayınevi ve Amargi Dergi’den Aksu Bora, “Feminizm son 30 yılda ciddi kök saldı, gelişti, yayıldı. […]
Read MoreSeray Şahiner: “Devlet bize belalı eski kocamız gibi davranıyor”
Aile içi şiddete uğrayan kadınlardan görücü usulüyle evlenenlerin oranı yüzde 69.0, anlaşarak severek evlenenlerin oranı yüzde 22.9, evliliğe zorlananların oranıysa yüzde 8.1. “Antabus” adlı romanında kadına şiddeti ele alan yazar Seray Şahiner, “Kadının iş hayatında ve sokakta görünür hale gelmesi devletin de kocanın da işine gelmiyor. Zaten çoğu zaman devlet belalı eski kocamız gibi davranıyor […]
Read MoreGaye Cön Şakar: “Rolleri ellerinden alınan erkekler şiddete başvuruyor”
Aile içi şiddet uygulayanın kimliğine bakıldığında başı yüzde 67.6’lık bir oranla kocalar çekiyor. Yüzde 14.8 babalar ve ağabeyler, yüzde 4.4 ailedeki diğer kadınlar, yüzde 2.8 oğullar, yüzde 2.0 kayınpederler ve kayınbiraderlerin şiddet uyguladığı görülüyor. Gaye Cön Şakar’a “feminist” sözcüğünü duyunca öcü görmüş gibi olan erkekler ve kadınların varlığını hatırlatıyorum. “Çünkü Türkiye’de feminizm erkek düşmanlığı olarak […]
Read More
